Φυματίωση: Τα νέα στοιχεία για Ελλάδα και Ευρώπη- Γιατί παραμένει απειλή και τι χρειάζεται για την εξάλειψή της

Παρά τη μείωση των κρουσμάτων, τα διαγνωστικά κενά και η αντοχή στα φάρμακα κρατούν τη φυματίωση σε υψηλά επίπεδα παγκοσμίως.

«Ναι! Μπορούμε να τερματίσουμε τη φυματίωση! Με βούληση από τις χώρες. Με δύναμη από τους ανθρώπους». Αυτό είναι το βασικό μήνυμα της Παγκόσμιας Ημέρας κατά της Φυματίωσης (24 Μαρτίου).
Η ημέρα αυτή υπενθυμίζει ότι, παρά την πρόοδο, η ασθένεια εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρή απειλή για τη δημόσια υγεία, ενώ η εξάλειψή της παραμένει εφικτός στόχος.
Από το 2000 έως σήμερα έχουν σωθεί συνολικά 83 εκατομμύρια ζωές. Ωστόσο, το 2024 καταγράφηκαν 10,7 εκατομμύρια νέα περιστατικά και 1,23 εκατομμύρια θάνατοι διεθνώς.

Στην Ελλάδα, το 2024 καταγράφηκαν 440 περιστατικά φυματίωσης.
Ο αριθμός αυτός είναι μειωμένος κατά 19,2% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, γεγονός που δείχνει πρόοδο. Παρ’ όλα αυτά, επιβεβαιώνει ότι η νόσος δεν έχει εξαλειφθεί.

Εκτός στόχων η Ευρώπη

Παρά τη συνολική μείωση σε κρούσματα και θανάτους, η Ευρωπαϊκή Περιφέρεια δεν βρίσκεται σε τροχιά επίτευξης των διεθνών στόχων.
Σύμφωνα με στοιχεία του ECDC και του ΠΟΥ για την Ευρώπη, σημαντικά προβλήματα παραμένουν, με αποτέλεσμα πολλές χώρες να εκτιμάται ότι δεν θα πετύχουν τους στόχους έως το 2030.

Τα βασικά προβλήματα που επιβραδύνουν την πρόοδο

  •  Ένα στα πέντε περιστατικά δεν διαγιγνώσκεται ή δεν καταγράφεται
  •  Η αντοχή στα φάρμακα αυξάνεται και δυσκολεύει τη θεραπεία
  •  Η καθυστερημένη διάγνωση ενισχύει τη μετάδοση της νόσου
  •  Η αποτυχία θεραπείας συμβάλλει περαιτέρω στην ανθεκτικότητα
  •  Οι δύο αυτοί παράγοντες λειτουργούν συνδυαστικά και επιδεινώνουν την κατάσταση

Οι ειδικοί τονίζουν ότι τα παραπάνω προβλήματα δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν ξεχωριστά, αλλά αποτελούν μέρος της ίδιας μάχης.

Σημαντική μείωση, αλλά όχι αρκετή

Από το 2015, στην Ευρωπαϊκή Περιφέρεια του ΠΟΥ η συχνότητα εμφάνισης της φυματίωσης έχει μειωθεί κατά 39% και οι θάνατοι κατά 49%.
Παρόλα αυτά, τα ποσοστά αυτά υπολείπονται των στόχων για το 2025, που προβλέπουν μείωση 50% και 75% αντίστοιχα.
Αντίστοιχα, στην ΕΕ/ΕΟΧ τα κρούσματα μειώθηκαν κατά 33% και οι θάνατοι κατά 17%, χωρίς όμως να διαφαίνεται επίτευξη των στόχων για το 2030.

Το κενό στη διάγνωση και την παρακολούθηση

Το 2024 καταγράφηκαν 161.569 νέα περιστατικά σε 51 χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας.
Ωστόσο, εντοπίστηκε μόλις το 79% των εκτιμώμενων περιστατικών, γεγονός που σημαίνει ότι πολλοί ασθενείς παραμένουν αδιάγνωστοι ή εκτός συστήματος.
Αυτό έχει άμεσο αντίκτυπο, καθώς τα άτομα αυτά δεν λαμβάνουν θεραπεία και συνεχίζουν να μεταδίδουν τη νόσο.
Στην ΕΕ/ΕΟΧ, η κατάσταση παραμένει προβληματική, με σημαντικά διαγνωστικά κενά και ελλείψεις στην παρακολούθηση των ασθενών.
Επιπλέον, ένα στα πέντε άτομα που ξεκινούν θεραπεία δεν επαναξιολογούνται μετά από έναν χρόνο, ενώ το ίδιο πρόβλημα καταγράφεται και στα παιδιά κάτω των 15 ετών.

Η σημασία της επένδυσης στην υγεία

«Η επένδυση στη θεραπεία της φυματίωσης δεν αποτελεί μόνο μέτρο δημόσιας υγείας, αλλά πολιτική στρατηγική και οικονομική επιλογή» επισημαίνουν οι ειδικοί.
Η αξιοποίηση νέων διαγνωστικών εργαλείων, η διασφάλιση πρόσβασης σε ποιοτικές υπηρεσίες υγείας και η συνεργασία μεταξύ φορέων αποτελούν βασικά βήματα.
Στόχος είναι η εξάλειψη της νόσου και η προστασία των πιο ευάλωτων ομάδων του πληθυσμού.

Πηγή: oloygeia.gr