Μπορούν οι αρτηρίες να γεράσουν από τα 30; 5 προειδοποιητικά σημάδια – Πώς να προστατευθείτε

Η καρδιοπάθεια θεωρούταν κάποτε πρόβλημα της μέσης ηλικίας, με τις προειδοποιήσεις για φραγμένες αρτηρίες και αρτηριακή γήρανση να απευθύνονται στους άνω των 50. Σήμερα, ειδικοί παρατηρούν ολοένα και περισσότερα σημάδια σε νεότερους, μερικές φορές ακόμη και σε 30χρονους. Ποια τα πέντε προειδοποιητικά σημάδια.

Πότε μπορεί να γεράσουν οι αρτηρίες από τα 30 – Ποια σημάδια να προσέξετε και πώς να προστατευθείτε

Οι αρτηρίες είναι σχεδιασμένες να παραμένουν ελαστικές για δεκαετίες, με το να διαστέλλονται και να χαλαρώνουν με κάθε καρδιακό χτύπο ώστε το αίμα να κυκλοφορεί ομαλά και να ρυθμίζεται η αρτηριακή πίεση. Όταν αρχίζουν να σκληραίνουν, η καρδιά πρέπει να δουλεύει πιο σκληρά, αυξάνοντας τον κίνδυνο καρδιαγγειακών προβλημάτων με την πάροδο του χρόνου.

Ειδικοί λένε ότι οι σύγχρονες αλλαγές στον τρόπο ζωής μπορεί να παίζουν ρόλο. «Έχει παρατηρηθεί αύξηση των συμπτωμάτων της αρτηριακής γήρανσης σε πολύ νεότερες ηλικίες… ακόμη και σε άτομα στην ηλικία των 30 ετών», εξηγεί ο Dr Mukesh Goel, ανώτερος σύμβουλος Καρδιοθωρακοχειρουργικής και Αγγειοχειρουργικής, σύμφωνα με το Times of India.

Σημειώνει ότι παράγοντες του τρόπου ζωής συνδέονται με πιο πρώιμη αρτηριακή δυσκαμψία, σχηματισμό πλάκας και ενδοθηλιακή δυσλειτουργία – αλλαγές που παλαιότερα εμφανίζονταν συχνότερα σε άτομα 50 ή 60 ετών.

Τι μπορεί να προκαλεί πρώιμη γήρανση των αρτηριών

Η πρώιμη αγγειακή γήρανση (αγγ. early vascular aging – EVA) αναφέρεται στην κατάσταση κατά την οποία οι αρτηρίες γίνονται πιο άκαμπτες και βιολογικά «γηραιότερες» από την πραγματική ηλικία ενός ανθρώπου.

Μελέτη του 2026 με τίτλο «Potential of earlier primary care health checks for prevention of cardiovascular events in younger age groups: population-based study in the United Kingdom» διαπίστωσε ότι τα περισσότερα καρδιαγγειακά επεισόδια σε ενήλικες ηλικίας 30–44 ετών εμφανίστηκαν σε άτομα με θεραπεύσιμους παράγοντες κινδύνου, παρότι ο προβλεπόμενος κίνδυνος για την επόμενη δεκαετία ήταν κάτω από τα σημερινά όρια θεραπείας. Η εκτιμώμενη «ηλικία καρδιάς» τους ήταν περίπου 9 χρόνια μεγαλύτερη από την πραγματική τους ηλικία.

Άλλη πρόσφατη καρδιαγγειακή έρευνα δείχνει ότι αυτή η διαδικασία προκαλείται από πολλούς βιολογικούς μηχανισμούς αλλά και μηχανισμούς που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής και βλάπτουν σταδιακά τα αιμοφόρα αγγεία.

Βασικοί παράγοντες που συνδέονται με την πρώιμη γήρανση των αρτηριών περιλαμβάνουν:

•  Ενδοθηλιακή δυσλειτουργία: Βλάβη στο εσωτερικό τοίχωμα των αιμοφόρων αγγείων μειώνει το νιτρικό οξείδιο και επηρεάζει τη χαλάρωση των αγγείων, προωθώντας φλεγμονή και δυσκαμψία.
•  Κυτταρική γήρανση: Τα γηρασμένα αγγειακά κύτταρα απελευθερώνουν φλεγμονώδη σήματα που επιταχύνουν την αναδιαμόρφωση και τη σκλήρυνση των αρτηριών.
•  Οξειδωτικό στρες και φλεγμονή: Η υπερβολική παραγωγή αντιδραστικών μορφών οξυγόνου βλάπτει τον αγγειακό ιστό και αυξάνει την πάχυνση του αρτηριακού τοιχώματος.
•  Βράχυνση τελομερών: Η μειωμένη άμυνα των τελομερών στα ενδοθηλιακά κύτταρα επηρεάζει την αγγειακή επιδιόρθωση.
•  Μεταβολικές παθήσεις: Παχυσαρκία, υπέρταση, δυσλιπιδαιμία, αντίσταση στην ινσουλίνη και υπεργλυκαιμία συνδέονται έντονα με αρτηριακή δυσκαμψία.
•  Γενετική προδιάθεση: Παραλλαγές που επηρεάζουν τη σηματοδότηση των αγγείων ή την ελαστικότητα των αρτηριών μπορεί να αυξήσουν την ευαισθησία.

Μαζί, αυτές οι διαδικασίες συμβάλλουν στη σκλήρυνση των αρτηριών, την ασβεστοποίηση και τη μειωμένη ικανότητα επιδιόρθωσης των αγγείων – χαρακτηριστικά που ορίζουν το φαινόμενο της πρώιμης αγγειακής γήρανσης.

Οι παράγοντες στον τρόπο ζωής που μπορεί επιταχύνουν τη γήρανση των αρτηριών

Οι αρτηρίες συνήθως δεν γερνούν απότομα. Η διαδικασία συνήθως εξελίσσεται αργά και αθόρυβα για πολλά χρόνια. Ωστόσο, οι σύγχρονες συνήθειες μπορεί να δημιουργούν συνθήκες που επιτρέπουν αυτή τη βλάβη να ξεκινήσει σταδιακά.

Οι καθημερινές ρουτίνες σήμερα συχνά περιλαμβάνουν πολλές ώρες καθιστικής εργασίας, υψηλό στρες και υπερκατανάλωση επεξεργασμένων τροφίμων. Η δουλειά γραφείου μειώνει την καθημερινή κίνηση, ενώ τα απαιτητικά επαγγελματικά περιβάλλοντα μπορεί να διατηρούν το σώμα σε συνεχή κατάσταση στρες.

Ταυτόχρονα, τα ακανόνιστα πρότυπα ύπνου και οι διατροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε αλάτι, ζάχαρη και ανθυγιεινά λιπαρά μπορεί να επιβαρύνουν επιπλέον το καρδιαγγειακό σύστημα.

Αρκετοί παράγοντες συμβάλλουν σε αυτή την αλλαγή. «Υπάρχουν διάφοροι λόγοι για την εμφάνιση της αρτηριακής γήρανσης σε νεαρή ηλικία», λέει ο Dr Mukesh Goel και εξηγεί ότι η καθιστική ζωή, το υψηλό στρες, το κάπνισμα, η παχυσαρκία, ο διαβήτης και η υπέρταση στους νεότερους ενήλικες αποτελούν βασικούς παράγοντες.

Πηγή: oloygeia.gr